‘Nuair a tha anam a th’ ann an imcheist peacaidh a’ cur aghaidh air Dia, is e an ceud ni a tha ’ga thaisbeanadh féin dha, Dia a bhi ’eomharachadh peacaidh o réir riaghailte an lagha; ni dheth féin a tha ullamh air a lionadh le h-eagal agus uamhunn.
Labhraidh sinn beagan uime so an toiseach air a bheachd-achadh ann féin, agus an sin bheir sinn fainear gnòthuch an anama sin ann, aig am bheil a chor air a chur an céill ann an so.
Tha an Tighearn a’ labhairt mu chuid, ‘nuair a tha iad a’ cluinnintinn focail a’ mhallachaidh, a tha gidheadh “gam beannachadh féin,” agus ag ràdh, “Bithidh sìth again,” Deut. xxix. 19. Bitheadh daoine a’ searmonachadh agus a’ labhairt mar is àill leo mu uamhas an Tighearna, ni iad tàir air; muintir an aghaidh am bheil Dia a’ bagradh sgrios iomlaim. Agus tha e ’ga chomharachadh a ris mar aingidh-eachd a tha anabarrach, agus mar àirde cruais cridhe, Ier. xxxvi. 24. Ma dh’ innsear do pheacaich timchioll feirge Dhé, agus gu’n tig e a thagradh a chùis féin ’nan aghaidh; cuiridh iad mar is tric ann an neo-shuim e, agus gabhaidh iad rompa mar gu’m b’ urrainn iad gnòthuch a dheanamh ris air bheag dragha. Ach a dh’ aindeoin an calmachd, tha là a’ teachd anns an dean uamhunn an glacadh, ionnus gu’n glaodh iad, “Cò ’nar measg a ghabhas còmhnuidh maille ri teine millteach? cò ’nar measg a ghabhas còmhnuidh maille ri lasraichibh siorruidh?”
Anns an ni so a tha sinn a’ tagradh tha eisimpleir comharaichte againn anns a’ cheud duine a pheacaich, agus aig an robh an ceud aobhar smuaintean imcheisteach a bhi aige timchioll Dia a bhi ’comharachadh aingidheachd, Gen. iii. 8, “Chual e guth an Tighearna Dé;” mar a chual e riomh gun trioblaid no gun bhuaireas spioraid sam bith. Chruthaicheadh e air son comh-chomuinn ri Dia; agus b’e earrann d’a shonas gu’m bitheadh e ‘g éisdeachd a ghutha. Ach a nis a deir e, “Chuala mi do ghuth anns a’ ghàradh, agus bha eagal orm a chionn gu’n robh mi lomnochd, agus dh’ fholach mi mi féin.” Bha fios aige gu’n robh Dia air teachd a ghabhail gnothuich r’ a pheacadh. agus bha smuaintean timchioll a bhi coinneachadh ris do-ghiùlainte dha. Nam b’ urrainn e a dhol sios do chridhe na talmhainn o’n d’ thugadh e air tùs, agus e féin ‘fholach an sin o Dhia, cha-n ‘eil teagamh nach deanadh e sin.
Tha e mar an ceudna soilleir o thabhairt an lagha ‘na dhéigh sin ciod an toradh a th’ air a ghiùlain le bhi ‘beachdachadh air Dia mar a tha e ‘gabhail gnotheruich ri peacaich a réir riaghailte an lagha: Faic Ecsod. xx. 18, 19. Tha tàirneanaich agus dealanaich fathast ‘na chomh-chuideachd, mar o shean; agus cha-n fhàilnich e ann a bhi taisbeanadh uamhais an Tighearna do’n anam chiontach.
Dh’ fheudamaid eisimpleirean fhaotainn am measg nan naomh féin gu bhi ‘nochdadh gu’m b’ ann mar so a fhuairadh leò-san e. Tha suidheachadh Iob, agus Dhaibhidh, agus Hemain aithnichte. Cha dean sinn a thoirt fainear ach ann an Criosd féin. Cha robh aobhar riamh aige uath féin air aon smuain an-shocrach a bhi aige, air bhi dha naomh, agus neo-lochdach, agus neo-thruaillidh. Rinn e gach uile fhreantachd a choimblionadh, anns na h-uile nithe b’ e ‘bhiadh agus a dheoch toil ‘Athar a dheanamh, agus bha còmhnuidh aige a ghnàth ‘na ghràdh. Agus cha b’ urrainn so a bhi gun an t-sith a’s ro àirde agus an t-aoibhneas a’s ro bheannaichte ‘na chomh-chuideachd. Ann an dearbh thòiseachadh a dheuchainnean, bha làn dearbh-chìnnnte aige gu’n ruigeadh e croich bhuadhach: mar a dh’ fheudar ‘fhaicinn, Isa. 1. 7-9. Gidheadh ‘nuair a bha ‘anam air a chleachdadh le smaintibh timchioll Dia a bhi ‘comharachadh ar n-aingidheachdan air, bha e “ro bhrònach, eadhon gu bàs;” bha e “fo uamhunn agus anabarra bròin,” Marcus xiv. 33, 34. Tha cruaidh-ghleachd ‘anama, agus ‘shallus fùilteach, agus ‘athchuingean maille ri h-àrd-éighich, ‘nuair a ghuidh e a rìs agus a rìs, “Ma dh’ fheudas e bhi, rachadh an cùpan so seachad orm;” agus a ghlaodh dheireanach, “Mo Dhia, mo Dhia, c’ar son a thréig thu mil” — tha so uile, tha sinn ag ràdh, a nochdadh ciod am breithneachadh a bha aige de Dhia a bhi ‘comharach adh aingidheachd. Is maith a dh’ fheudas peacaich bhochda glaodhaich, “A Thighearna, co a sheasas?” ‘nuair a chriothnaich Mac Dhé féin cho mòr fuidhe.
Ann an smuaintibh suidhichte timchioll Dia a bhi ‘comharachadh peacaidh, tha e air a thaisbeanadh do’n anam fo na buadhaibh glòrmhor agus eagalach sin uile a tha ullamh air eagal agus uamhunn a mhosgladh ann an cridheachaibh pheacach, ‘nuair nach ‘eil saorsa sam bith aca o gheallaidhibh a’ choimhcheangail ann an Criosd. Tha an t-anam ag amharc air mar Fhear-tabhairt an lagha, Seamas iv. 12, — a tha comasach air gach briseadh a dhìoladh, le corp agus anam a mhilleadh ann an teine ifrinn; tha e ‘faicinn gur Dia e a tha glòrmhor ann an naomhachd, aig am bheil a shùilean ni’s gloine na gu’n urrainn e amharc air olc; gu bheil e uamhasach ann am mòrachd agus ann an cumhachd, an Dia beò, neach gur eagalach an ni tuiteam ‘na làmhaibh, agus maille ris am bheil ceartas dioghaltach, ag ràdh, “Is leam-sa an dioghaltas, agus bheir mi dloladh uam,” Eabh. x. 30. A nis, ‘nuair a tha an t-anam a’ beachdachadh air Dia, air a sgeadachadh leis gach òirdheirceas eagalach agus uamhasach dhiubh do, agus a teachd a ghabhail gnothuich ri peacaich a réir riaghailte a lagh’ theinteich féin, cha-n urrainn e gun ghlaodhaich a mach, mar a rinn Maois, “Tha eagal ro mhòr agus crith orm.”
Bheir na nithe so inntinnean pheacach a dh’ ionnsuidh a’ chomh-dhùnaidh a dh’ ainmicheadh roimhe, eadhon, ma’s e’s gu’n comharaich Dia aingidheachd a réir riaghailte an lagha, gu bheil slàinte dhaoinne gu h-iomlan mi-chomasach; comh-dhùnadh a bheir criothnachadh air anam sam bith a tha air a chromadh sios fo mhothachadh a chionta féin.